Hoeveel geld neem je mee op vakantie? Zakgeld-richtlijnen 2026

TL;DR (2026):

• Bijna de helft van de Nederlanders (49%) geeft minstens één volledig netto maandinkomen uit aan vakanties; gemiddeld gaat er 90% van een maandinkomen naartoe (RaboResearch, 2026).
• De ANWB Vakantiemonitor (2026) laat zien dat veel Nederlanders €500 tot €1.500 per persoon uitgeven aan hun hoofdvakantie; 85% is van plan dit jaar op vakantie te gaan.
• Vuistregel zakgeld: €10-€20 per persoon per dag bij all-inclusive, €25-€40 op de camping als je zelf kookt, €40-€60 bij een middenklasse zonvakantie en €60-€90 bij een stedentrip.
• Verblijf is de grootste post: in augustus 2026 betaal je volgens de Vakantieboekie Prijsindex mediaan €124 per nacht in Spanje tot €161 in Griekenland.
• Contant geld tot €10.000 mag zonder aangifte de EU in of uit; daarboven ben je verplicht aangifte te doen bij de Douane (boete: minimaal €1.000).
• Betaal in het buitenland altijd in de lokale valuta, nooit in euro's via de omrekenoptie van de automaat — die wisselkoers is vrijwel altijd ongunstiger.
• 45% van de vakantiegangers geeft meer uit dan vooraf gepland (Nibud); een dagbudget per persoon voorkomt dat je thuiskomt met een kater op je rekening.

Hoeveel geld neem je mee op vakantie? Het is elk jaar weer puzzelen: te weinig zakgeld betekent nee zeggen tegen dat leuke terras, te veel betekent dat je thuis onnodig krap zit. In dit artikel zetten we op een rij wat Nederlanders echt uitgeven aan vakantie, hoeveel zakgeld per dag realistisch is per type vakantie, en wat de regels zijn voor contant geld. Met cijfers uit onderzoeken van RaboResearch, de ANWB en het Nibud — en verblijfsprijzen uit onze eigen Prijsindex.

Wat geven Nederlanders uit aan vakantie in 2026?

Eerst de grote lijnen. Uit een RaboResearch-enquête onder 1.849 Nederlanders (gepubliceerd in 2026) blijkt dat 49% van de Nederlanders een volledig netto maandinkomen of meer uitgeeft aan vakanties per jaar. Gemiddeld komen de jaarlijkse vakantie-uitgaven uit op 90% van een maandinkomen; wie daadwerkelijk op reis ging, gaf gemiddeld zelfs 1,1 netto maandinkomen uit. Zo'n 6% besteedt meer dan twee maandinkomens. Opvallend: ook 76% van de mensen die financieel klem zitten, ging het afgelopen jaar op vakantie. Vakantie is voor Nederlanders duidelijk geen luxepost die als eerste sneuvelt.

De ANWB Vakantiemonitor 2026 bevestigt dat beeld: 85% van de Nederlanders is van plan in 2026 op vakantie te gaan, en veel mensen geven tussen de €500 en €1.500 per persoon uit aan een vakantie. Negen op de tien blijven binnen Europa.

Reken je dat om naar een gezin van vier dat twee weken weggaat, dan praat je al snel over €2.000 tot €6.000 totaal — inclusief vervoer, verblijf én zakgeld. Precies dat laatste deel, het geld dat je ter plekke uitgeeft, is waar de meeste mensen op verkeerd gokken. Het Nibud constateerde in zijn Vakantiegeldenquête (2019, onder 939 panelleden) dat 45% van de vakantiegangers meer uitgeeft dan vooraf gepland. Wie per dag geld "reserveert" zonder totaalplan, gaat zelfs in 57% van de gevallen over het budget heen. Eerlijk is eerlijk: op vakantie wil je genieten, en dan voelt elke uitgave redelijk. Daarom werkt een concreet dagbudget per persoon beter dan een vaag totaalbedrag.

Zakgeld per dag: richtbedragen per type vakantie

Hoeveel zakgeld je nodig hebt, hangt vooral af van wat er al in je boeking zit. Bij all-inclusive zijn eten en drinken al betaald; op een camping koop je zelf boodschappen; bij een stedentrip betaal je elke maaltijd, elk museum en elk metrokaartje los. Boekie's richtbedragen per persoon per dag, gebaseerd op de onderzoekscijfers hierboven en de prijsniveaus per bestemmingstype:

Een paar kanttekeningen bij deze tabel:

All-inclusive is de zakgeld-kampioen. Omdat maaltijden, drankjes en vaak ook snacks in de prijs zitten, kun je in Turkije prima toe met €10-€20 per dag — vooral voor een excursie, de bazaar of een hamam-bezoek. Twijfel je of all-inclusive voor jou uit kan? In ons artikel over wanneer all-inclusive loont rekenen we het voor.

Op de camping bepaal je zelf de knop. Zelf koken in Frankrijk drukt de kosten enorm: boodschappen voor een gezin kosten al snel de helft van uit eten. Reken €25-€40 per persoon per dag als je vooral zelf kookt en af en toe een crêpe of restaurant meepikt. Ga je elke avond uit eten, tel er dan gerust €20-€30 per persoon bij op.

Stedentrips zijn stiekem het duurst per dag. Alles gaat op de pof van je zakgeld: ontbijt, lunch, diner, entrees, vervoer. In steden als Parijs of Kopenhagen zit je eerder aan €90 dan aan €60. Kies je bewust een goedkopere stad, kijk dan eens naar onze lijst met goedkoopste stedentrips van Europa.

Kinderen tellen niet vol mee. Voor kinderen tot een jaar of 12 kun je grofweg de helft van het volwassen dagbudget rekenen: ze eten kleinere porties en drinken geen wijn — maar reken wel op ijsjes, glijbaanparken en souvenirwinkel-onderhandelingen.

Wil je weten wat een totaalbudget je oplevert qua accommodatie? Op Wat krijg ik voor mijn budget zie je per bedrag wat je ervoor terugkrijgt, en met minder dan €500 per persoon op vakantie kan ook — als je de juiste keuzes maakt.

Wat kost een nacht? Onze eigen prijsdata per land

Zakgeld is één ding, maar de grootste hap uit je vakantiebudget is het verblijf zelf. Wij houden met de Vakantieboekie Prijsindex doorlopend bij wat een nacht kost bij de aanbieders op ons platform. Dit zijn de mediaanprijzen per nacht (per verblijf, niet per persoon) voor augustus 2026 — momentopname juli 2026:

Bron: Vakantieboekie Prijsindex, mediaan €/nacht, momentopname juli 2026.

Wat opvalt: Spanje en Italië zijn in het hoogseizoen per nacht het voordeligst van deze acht landen, terwijl Griekenland en Kroatië juist aan de bovenkant zitten. Let wel op de appels-en-peren-valkuil: bij Turkije zit vaak all-inclusive in de nachtprijs, waardoor je totaalplaatje (nacht + zakgeld) er ineens heel anders uitziet dan bij een Grieks appartement waar je alles zelf betaalt. Wil je vooral goedkoop weg, bekijk dan ook onze ranglijst van goedkoopste vakantielanden in 2026 of duik in de actuele vondsten.

Rekenvoorbeeld. Twee personen, 10 nachten Spanje in augustus: 10 × €124 = €1.240 verblijf, plus 2 × 10 × €50 zakgeld (middenklasse) = €1.000. Met vervoer erbij kom je uit rond €2.600-€3.000 totaal — netjes binnen de bandbreedte van €1.300-€1.500 per persoon die ook uit de ANWB-cijfers rolt.

Contant geld meenemen: dit zijn de regels

Hoeveel contant geld mag je eigenlijk meenemen? Meer dan je denkt — maar er zit een grens aan de meldingsvrijheid.

De €10.000-grens. Reis je de EU in of uit met €10.000 of meer aan contanten (of waardepapieren, of zelfs goud), dan ben je verplicht aangifte te doen bij de Douane. Je betaalt er geen belasting over; de Douane wil alleen weten dat je het bij je hebt. Vergeet je de aangifte, dan riskeer je een boete van minimaal €1.000 tot maximaal €21.750. Binnen de EU (bijvoorbeeld van Nederland naar Spanje) hoef je in Nederland geen aangifte te doen, maar sommige EU-landen hanteren bij binnenkomst eigen meldregels — check dat vooraf bij de douane van je bestemming.

Hoeveel contant is handig? Voor de meeste Europese bestemmingen is €50-€100 aan contanten per persoon voldoende als startbuffer: voor de strandstoel, de markt, de fooi en dat ene tolhokje zonder pinapparaat. In Scandinavië en Nederland pin je vrijwel alles; in Duitsland, Italië en op Griekse eilanden komt cash nog geregeld van pas. Buiten de eurozone (zoals Turkije of verre bestemmingen) kun je beter ter plekke pinnen dan vooraf grote bedragen wisselen; in ons artikel over geld wisselen zetten we de koersen en kosten van banken en wisselkantoren naast elkaar.

Pinnen of cash? De hoofdregel: pinnen waar het kan, cash als reserve. Hoe je dat slim aanpakt per bestemming — inclusief welke bank welke kosten rekent — lees je in vakantiegeld: pinnen of cash. Overweeg ook een prepaid reiskaart: in onze vergelijking van prepaid creditcards zie je dat kaarten als Revolut en Wise vaak gunstiger wisselen dan je huisbank.

De DCC-valkuil: betaal altijd in lokale valuta. Krijg je bij een pinautomaat of betaalterminal in het buitenland de vraag "betalen in EUR of in lokale valuta?", kies dan altijd de lokale valuta. De euro-optie heet dynamic currency conversion (DCC): de automaat rekent dan zelf om tegen een eigen koers, en die is vrijwel altijd enkele procenten slechter dan de koers van je eigen bank of kaart. Boekie's tip: het voelt vertrouwd om "gewoon in euro's" te betalen, maar je betaalt voor dat gevoel gerust 3-6% extra. Lokale valuta kiezen, klaar.

Zo houd je grip op je zakgeld

Het Nibud heeft een handige vakantiebegroting waarmee je vooraf alle posten op een rij zet. De kern in vier stappen:

1. Splits je budget in vast en los. Vervoer, verblijf en verzekering staan vast; zakgeld is de knop waar je aan kunt draaien. Boek je verblijf slim (vergelijk via de Prijsindex), dan houd je meer zakgeld over.
2. Reken per persoon per dag, niet per vakantie. "€700 zakgeld voor twee weken" klinkt abstract; "€50 per dag voor ons tweeën" stuurt je gedrag echt. Uit de Nibud-cijfers blijkt dat juist mensen zonder dagplan het vaakst over hun budget gaan.
3. Houd een potje onvoorzien aan van 10-15%. Een gemiste bus, een kapotte slipper, een extra excursie: er komt altijd iets tussendoor. Zit het potje er aan het eind nog, dan is dat een leuk laatste-avond-diner.
4. Check je saldo halverwege, niet achteraf. Eén blik in je bank-app op dag 5 van 10 vertelt je of je op koers ligt. Dat werkt beter dan de schrik achteraf — die 45% van het Nibud kwam er pas thuis achter.

Stel je vraag aan Boekie

Twijfel je hoeveel budget realistisch is voor jouw gezinssamenstelling en bestemming? Stel je vraag aan Boekie, de reischat op vakantieboekie.nl — die rekent met actuele prijzen uit onze database. Gebruik je liever ChatGPT? Daar vind je ons ook: via de Vakantieboekie ChatGPT-app stel je dezelfde vragen en krijg je direct passende verblijven te zien.

Bronnen

• RaboResearch: Bijna de helft van de Nederlanders besteedt tenminste één maandinkomen aan vakantie (2026)
• ANWB Vakantiemonitor 2026: Nederlanders massaal op vakantie
• Nibud Vakantiegeldenquête (2019)
• Nibud vakantiebegroting
• Douane: aangifte bij €10.000 of meer

Disclaimer: Boekie test niet zelf ter plaatse; de cijfers in dit artikel komen uit de genoemde onderzoeken van RaboResearch, ANWB, Nibud en Douane en uit de Vakantieboekie Prijsindex. Prijzen en richtbedragen zijn een momentopname (stand juli 2026) — check actuele prijzen en regels bij boeking en vertrek.